دلایل ثابت نشدن نمره چشم + ۷ دلیل مهم و ضروری

دسته بندی محصولات

تغییر نمره چشم یکی از دغدغه‌های رایج افرادی است که از عینک یا لنز طبی استفاده می‌کنند. بسیاری از افراد انتظار دارند پس از مدتی، شماره چشم آن‌ها ثابت بماند و دیگر نیازی به تعویض مکرر عینک نداشته باشند. اما در واقعیت، برای برخی افراد نمره چشم دائماً در حال تغییر است که نیاز است عینک طبی مردانه یا زنانه خود را تعویض کنید. در این مقاله، به ‌طور کامل بررسی می‌کنیم که چرا نمره چشم ثابت نمی‌ماند، چه عواملی در آن دخیل هستند و چگونه می‌توان از پیشرفت ضعف بینایی جلوگیری کرد.

دلایل ثابت نشدن نمره چشم چیست؟

دلایل ثابت نشدن نمره چشم می تواند دلایل مختلفی داشته باشد که در قسمت زیر شرح داده شده است:

۱.تغییرات طبیعی در ساختار چشم

یکی از دلایل اصلی ثابت نماندن نمره چشم، تغییرات طبیعی در ساختار چشم به مرور زمان است. به‌ویژه در دوران کودکی و نوجوانی، چشم هنوز در حال رشد و تکامل است و طول کره چشم ممکن است افزایش یابد. این رشد فیزیکی باعث تغییر در قدرت انکساری چشم و در نتیجه تغییر در نمره می‌شود. حتی در بزرگسالی نیز با بالا رفتن سن و تغییر خاصیت عدسی چشم (مثلاً کاهش انعطاف عدسی یا بروز پیرچشمی)، ممکن است شماره چشم دچار تغییر شود و نیاز به تعویض عینک طبی زنانه یا مردانه فعلی یا تهیه یک عینک جدید به وجود آید.

۲.استفاده بیش از حد از وسایل دیجیتالی (خستگی بینایی دیجیتال)

در دنیای امروز، استفاده طولانی‌مدت از دستگاه‌های دیجیتال مانند موبایل، کامپیوتر و تبلت، به یکی از شایع‌ترین دلایل نوسان نمره چشم تبدیل شده است. تمرکز مداوم بر صفحه نمایش باعث اسپاسم (گرفتگی) عضله مژگانی می‌شود. از آنجایی که این عضله مسئول تطبیق دید در فواصل مختلف است، فشار مداوم بر آن به تاری دید موقت و تغییر در نمره واقعی چشم می‌انجامد. برای محافظت از چشم‌ها در برابر این عارضه، توصیه می‌شود از بهترین شیشه عینک طبی با پوشش بلوکات استفاده کنید تا نور آبی مضر دستگاه‌های دیجیتال، آسیب بیشتری به چشم‌ها وارد نکند.

به این وضعیت، «خستگی بینایی دیجیتال» یا Digital Eye Strain گفته می‌شود و در صورت تداوم، ممکن است چشم به حالت نادرست عادت کند و نمره واقعی آن در معاینات متفاوت به نظر برسد.

۳.تغییرات هورمونی

تغییرات هورمونی در بدن نیز می‌تواند باعث تغییر موقت یا پایدار در نمره چشم شود. به‌ ویژه در دوران بارداری، بلوغ یا یائسگی، نوسانات هورمونی ممکن است باعث احتباس مایعات در قرنیه و تغییر شکل آن شود. در بارداری به ‌طور خاص، بسیاری از خانم‌ها متوجه تاری دید یا تغییر در شماره عینک خود می‌شوند. این تغییرات معمولا پس از زایمان و بازگشت سطح هورمون‌ها به حالت طبیعی، برطرف می‌شوند.

۴.بیماری‌ها و شرایط چشمی

برخی بیماری‌ها می‌توانند مستقیما باعث تغییر مداوم نمره چشم شوند. از مهم‌ترین آن‌ها می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

کراتوکونوس (قوز قرنیه): در این بیماری قرنیه به‌تدریج نازک و مخروطی می‌شود و باعث نزدیک‌بینی پیشرونده و تغییر مکرر نمره می‌گردد.
دیابت: قند خون بالا می‌تواند بر عدسی چشم تأثیر بگذارد و باعث تغییرات موقتی در بینایی شود. در بیماران دیابتی، نمره چشم ممکن است با کنترل قند خون به حالت طبیعی بازگردد.
خشکی چشم: کاهش رطوبت سطح قرنیه باعث نوسان در دید و اندازه‌گیری نادرست نمره می‌شود.

اگر نمره چشم شما تغییرات غیرعادی دارد، برای بررسی احتمال وجود بیماری زمینه‌ای و پیشگیری از ضعیف‌تر شدن چشم، باید به پزشک مراجعه کنید.

۵.سن و پیرچشمی (Presbyopia)

با افزایش سن، به‌ویژه بعد از ۴۰ سالگی، عدسی چشم انعطاف خود را از دست می‌دهد و توانایی تمرکز روی اجسام نزدیک کاهش می‌یابد. به این حالت پیرچشمی گفته می‌شود. پیرچشمی باعث می‌شود افراد احساس کنند دیدشان به مرور در حال تغییر است، در حالی‌که این تغییر بخشی طبیعی از روند پیری چشم است. در چنین مواردی ممکن است نیاز به عینک مطالعه یا عینک دوکانونی باشد.

۶.سبک زندگی و تغذیه نامناسب

کمبود برخی مواد مغذی مانند ویتامین A، ویتامین E، روی و اسیدهای چرب امگا ۳ می‌تواند سلامت چشم را تحت‌تأثیر قرار دهد و موجب اختلال در عملکرد بینایی شود. همچنین، خواب ناکافی، استرس زیاد و کار مداوم بدون استراحت به چشم‌ها می‌تواند باعث نوسانات دید و ناپایداری نمره چشم شود؛ شرایطی که گاهی ضرورت استفاده از عینک طبی بچگانه را برای بازگرداندن وضوح دید در سنین پایین‌تر ایجاب می‌کند.

۷.زمان نامناسب برای سنجش بینایی

زمان انجام تست بینایی نیز بر دقت نمره اثر دارد. اگر هنگام تست چشم، خسته، کم‌خواب یا دچار خشکی چشم باشید، احتمال دارد نتیجه به‌طور موقت اشتباه ثبت شود. به همین دلیل چشم‌پزشکان توصیه می‌کنند حداقل هر ۶ تا ۱۲ ماه یک‌بار، در شرایط استراحت‌کرده و نرمال بینایی، معاینه جدید انجام شود تا نمره واقعی و پایدار چشم مشخص گردد.

چگونه می‌توان از تغییر نمره چشم جلوگیری کرد؟

در بیشتر موارد، تغییر نمره چشم قابل کنترل است. برای تثبیت نمره و حفظ سلامت بینایی، رعایت نکات زیر مفید است:

استراحت منظم چشم‌ها: هر ۲۰ دقیقه، ۲۰ ثانیه به نقطه‌ای در فاصله ۶ متری نگاه کنید (قانون ۲۰-۲۰-۲۰).
کاهش استفاده مداوم از موبایل و مانیتور.
استفاده از نور مناسب هنگام مطالعه یا کار.
تغذیه سالم شامل سبزیجات سبز، ماهی و میوه‌های زرد و نارنجی.
چکاپ منظم چشم‌ها هر شش ماه یک‌بار برای بررسی تغییرات احتمالی.
در صورت ابتلا به بیماری‌هایی مانند دیابت یا تیروئید، کنترل دقیق سطح هورمون‌ها و قند خون.

نتیجه ‌گیری دلیل مهم ثابت نشدن نمره چشم

ثابت نماندن نمره چشم همیشه نگران‌کننده نیست، اما می‌تواند نشانه‌ای از تغییرات فیزیولوژیکی، سبک زندگی نادرست یا حتی بیماری‌های زمینه‌ای باشد. در بیشتر موارد، با اصلاح عادت‌های روزمره، مراقبت مناسب از چشم‌ها و معاینه منظم توسط متخصص بینایی‌سنج یا چشم‌پزشک، می‌توان از پیشرفت ضعف بینایی جلوگیری کرد.

به یاد داشته باشید که چشم‌ها یکی از حساس‌ترین اندام‌های بدن هستند؛ بنابراین هرگونه تغییر ناگهانی در دید، تاری مکرر یا نیاز به تعویض مداوم عینک باید جدی گرفته شود.